Het Delft van Toen: Microtheater De Flits

DELFT - Dit intieme microtheater, met slechts 66 zitplaatsen, is al 85 jaar een broedplaats voor creativiteit. Tanja Broere, voorzitter en gepassioneerd lid sinds 2014, biedt een kijkje achter de schermend in het verleden en de betekenis van dit bijzondere theater.

Door: Doris Steijger

Het ontstaan van De Flits
‘Toneelvereniging De Flits is opgericht in 1939 door Ed Strelitski, een tekenleraar aan de MULO,’ vertelt Tanja. ‘In die tijd was er weinig te doen, en theater bood een creatieve ontsnapping.’ Wel van korte duur. ‘Tijdens de Tweede Wereldoorlog was het echter stil, omdat de vereniging weigerde lid te worden van de Nazi Kultuurkamer,’ aldus Tanja. Ed Strelitski, van Joodse afkomst, overleefde de oorlog door onder te duiken, maar bleef ook daarna betrokken bij de vereniging tot in de jaren 70.’

Een bloeiende vereniging
Na de oorlog bloeide De Flits weer op, met een belangrijke verhuizing in 1962 naar het microtheater in de Kerkstraat. Wie nu langs de Nieuwe Kerk loopt door de kerstraat ziet het inmiddels iconisch boord met daarop microtheater hangen. Eenmaal binnen wordt de bezoeker verwelkomt door de gloed van warme lampen en hangt de ontvangsthal vol met foto’s van de vele stukken die De Flits heeft gezien. Een trap omhoog en daar is de theaterzaal met 66 plaatsen. ‘Dit gebouw werd in casco-vorm overgedragen aan de vereniging. De leden hebben alles zelf opgebouwd, van de bedrading tot de tegelvloer,’ zegt Tanja trots. ‘Toch wel handig om in zo’n technische stad als Delft te zitten met de TU.’

Een caravan op het podium
Die technische kennis van de leden blijkt steeds weer van pas te komen. Ook voor de stukken worden de meest creatieve ideeën bedacht. ‘Dat was voor het stuk Lady in the Van, dat door een van onze leden was vertaald,’ herinnert Tanja zich. ‘We hadden een echte camperbus nodig als decorstuk, en die hebben we met een takel via een speciaal luik naar binnen gehesen. Het was een gigantische operatie, maar onze leden zijn echte doeners. Als er een uitdaging is, gaan ze die vol enthousiasme aan.’ De inzet van de leden zorgde ervoor dat de voorstelling een onvergetelijke indruk maakte.

De kracht van vrijwilligers
Theater De Flits draait volledig op vrijwilligers. ‘Lid zijn betekent ook bijdragen,’ legt Tanja uit. ‘Of het nu gaat om bardienst draaien, techniek regelen of kostuums maken, iedereen heeft een rol.’ Ook buiten het podium is de vereniging actief. ‘We hebben leden van 25 tot 85 jaar,’ zegt Tanja. ‘Ons oudste lid, Mieke, is onze grand old lady. Op feestjes staat zij nog steeds te stijldansen met haar man, terwijl de rest van ons eromheen “normaal” staat te dansen,’ lacht Tanja. Toch erkent ze dat er nog werk te doen is op het gebied van diversiteit. ‘Meer culturele diversiteit binnen de vereniging zou een verrijking zijn.’

Op het podium
De Flits voert al 85 jaar een breed scala aan stukken op, van Shakespeare tot eigentijdse tragikomedies. ‘Onze jubileumvoorstelling, speciaal voor ons geschreven door regisseur Sander van der Brink, bevatte elementen van tijdreizen en intriges uit het toneelleven,’ zegt Tanja. ‘Het leuke is dat het deels is gebaseerd op verhalen van binnen de vereniging. Dat maakt het zo persoonlijk,’ zegt Tanja. Nu zijn de acteurs van De Flits alweer volop aan het repeteren voor hun voorjaarsvoorstelling. ‘We spelen dan Adel Blank van Alex van Warmerdam.’

Memorabele stukken
De leden van De Flits hebben door de jaren heen vele ontroerende, grappige en meeslepende stukken gespeeld. Voor Tanja, als voorzitter, is het een klein theater, maar wel dé plek om haar passie uit te mogen oefenen. Een van haar meest memorabele rollen was er een waarbij ze haar hoogtevrees moest overwinnen. ‘Ik moest op een hoge stoel plaatsnemen als decor. Het idee alleen al vond ik doodeng,’ vertelt ze lachend. Toch zette ze door. ‘Ik dacht: dit hoort erbij, je moet je grenzen verleggen.’