Het Delft van Toen: Francien de Man

DELFT – Wie aan de stad Delft denkt, ziet al snel het historische centrum voor zich; de pittoreske grachten omringd door monumentale panden met fraaie gevels die al eeuwenlang standhouden. Francien de Man (78) woont langs de kade van de Zuidergracht, niet in een monumentaal pand, nee, in een idyllische woonboot op het water van de gracht.

Door Doris Steijger

Francien groeide op in de naoorlogse jaren en begon haar schooltijd op verschillende scholen die werden gebouwd om aan de groeiende vraag te voldoen. ‘Delft was toen nog echt een dorp, nog steeds wel een beetje.’ Na haar schooltijd volgde ze een opleiding tot ziekenverzorgster in Den Haag.

Het werk in de zorgsector was een groot deel van haar leven, maar na de geboorte van haar dochter nam ze een stap terug om zich te richten op haar gezin. ‘Dan werkte je niet meer. Niet dat het moest, maar er waren geen crèches. Iedereen deed dat.’

‘Het was eigenlijk heel gezellig juist, want al mijn vriendinnen hadden baby’s. Vroeger, als je op visite ging bij elkaar, dan ging je gewoon. Nu moet je eerst bellen of het uitkomt,’ zegt ze lachend.

Een bijzonder huis
Toen Francien eenmaal getrouwd was, zocht ze een plek om te wonen. ‘Net als tegenwoordig ging dat toen ook al niet zo makkelijk.’ Ze kwamen toen met het originele idee een woonboot te kopen aan de Zuidergracht. ‘We kregen toen een woonvergunning waarin stond hoeveel kippen er aan boord mochten zijn,’ herinnert ze zich. ‘Nu zien de boten er heel anders uit, veel mooier. De eerste woonboten die hier lagen, waren een soort verbouwde en geverfde schuiten.’

‘Buiten stonden waterpompen, veel later pas zijn wij ook op het riool aangesloten. Daarvoor loosden wij gewoon in het water.’ Toen Francien net op de Zuidergracht kwam wonen, konden de boten nog ieder moment wegvaren, of eigenlijk weggesleept worden. ‘Om de vijf jaar moesten de boten naar de werf, wat een onderneming was, maar iedereen hielp. Nu hebben we allemaal een betonnen bak en kan je blijven liggen.’ Inmiddels woont ze op haar derde woonboot. ‘Na 56 jaar nog steeds met veel plezier.’

Wonen op een woonboot
Het leukste van het leven op de woonboot is volgens Francien de sociale cohesie. ‘We zaten altijd met z’n allen op het grasveld hiervoor, dat was een soort camping-idee,’ herinnert ze zich. ‘Het waren allemaal jonge mensen, veel studenten.’ Langzaamaan zijn er steeds meer mensen vast komen wonen. ‘Nu nog steeds is het hier heel gezellig. Als ik bij het raam zit, zie ik de mensen voorbij komen en maak ik altijd wel een praatje.’

Ze vertelt met een glimlach over hoe het leven op de boot haar de mogelijkheid biedt om te genieten van haar omgeving zonder de beperkingen die komen kijken bij een traditioneel huis. ‘Ik kan keiharde muziek draaien, en dan moet ik wel de ramen dicht houden natuurlijk, maar het stoort niemand.’

Genieten van het leven
Francien heeft Delft volop zien veranderen. ‘Vroeger was de stad omringd door weilanden.’ Ze woont sinds ze een jong meisje was al in of rond het oude centrum. Ze geniet van haar pensioen. ‘Nu werk ik als vrijwilliger bij het Rietveld Theater. Een tijdje terug deed ik de kaartjescontrole bij een technofeest in het theater, die muziek had ik toen niet verwacht. Zo maak je toch weer wat nieuws mee,’ zegt ze lachend.

Haar filosofie over het ouder worden is nuchter en positief. ‘Je beseft gewoon dat je aan het laatste stukje van je leven bezig bent, dus je moet alles eruit halen wat erin zit,’ zegt ze. Het leven op de woonboot blijft ze het liefst nog vele jaren doen. Hoewel de regels en voorschriften rondom woonboten strenger zijn geworden, is het leven op het water nog steeds een bron van vrijheid en gezelligheid voor haar. ‘Je bent hier vrij. Je voelt je ook vrij,’ zegt ze terwijl ze uitkijkt over het kabbelende water van de Zuidergracht, met op de achtergrond de oude Oostpoort.