Dubbel Delft 3/5

DELFT – Aprilletje zoet geeft nog wel eens een witte hoed, zo luidt de oudhollandse uitdrukking. Sneeuw in april, dat is op dit moment bepaald niet het geval, je kunt eerder spreken van een vervroegde zomer met temperaturen boven de twintig graden. In april 1942, midden in de jaren van de Tweede Wereldoorlog, lag er sneeuw in Delft, zoals de toen gemaakte foto van het Oosteinde laat zien. Het ziet er, passend bij de sfeer, vrij troosteloos uit. De waterstand is laag en de sneeuw is vanaf de wal in ruime hoeveelheden de gracht in geduwd. Geen auto’s, wel een enkel schip afgemeerd aan de kade. Rechts het uithangbord van een dameskapper; een beroepssoort die het, vergelijkbaar met nu, moeilijk had. Auto’s, daar zouden ze nog ’s een goede, betaalbare parkeervoorziening in de binnenstad voor moeten maken. Betaalbaar voor de bewoners. Wellicht kunnen er dan ook wat bomen aan de linkerkant worden geplaatst. Het ziet er nu niet uit met al dat blik langs een van Delfts’ mooiste grachten. Het Oosteinde heeft in de twaalfde of dertiende eeuw mogelijkerwijs gediend als afwatering voor de Markt, wat de schuine richting ten opzichte van de overige Delftse grachten zou kunnen verklaren. De eerste naam die in de geschiedenisboeken voorkomt is die van ‘Kercsloot’ en later ook ‘Kerkweg’. Aangezien dit ruim voor de bouw van de Nieuwe Kerk is geweest kan het daar niets mee te maken hebben. Wellicht dateert de naam uit de tijd dat Delft geen eigen kerk had en veel gelovigen naar Pijnacker gingen om te kerken. Andersom kan ook: bewoners van Delfgauw, dat tot de Delftse parochie behoorde, gebruikten ook deze weg om in Delft naar de kerk te gaan. In de veertiende en vijftiende eeuw lagen er ten oosten van het Oosteinde veel sloppen en hofjes zoals het ‘Matrosenslop’, ‘Venlo’, ‘Avondrust’ en ‘t ‘Slop genaemt de Klosbaen’. Naast het Klaeuwshofje - op de plaats van de Oostpoortschool - bevond zich de ‘Leeuwepoort’, genoemd naar een van Delfts grootste geleerden: Antoni van Leeuwenhoek. Namen ontstaan vaak door gebruik, sfeer of historie. Zo is er tussen het Oosteinde en de Oranjestraat een plein dat als naam heeft ’t Carto. Spontaan verzonnen door een aantal buurtkinderen en geënt op de Cartonnagefabriek die daar ooit was. (www.dubbeldelft.nl)