Beheerplan Groen, Water en Recreatie gebaseerd op vergroening

DELFT- Afgelopen donderdagavond behandelde de Commissie Ruimte en Verkeer het voorstel inzake het Beheerplan Groen, Water en Recreatie 2024-2027. Dit beheerplan geeft inzicht in de manier waarop het groen en water in de stad worden onderhouden zodat deze voldoen aan behoefte van bewoners, bedrijven en bezoekers en tegelijk ook duurzaam en aangepast aan het klimaat zijn.

Door Rianne Dekker

De gemeente Delft heeft ongeveer 320 hectare openbaar groen, 34.000 bomen, veertig hectare water en 180 kilometer oever in beheer, waarvan ongeveer 155 kilometer oever binnen het kader van het beheerplan valt. Het beheer en onderhoud van het gemeentelijk groen en water is geen doel op zich maar gericht op het in stand houden van de functies die bomen, beplantingen, gazons, bermen en wateren voor de stad vervullen. Om het onderhoud op een doelmatige en (kosten) efficiënte manier uit te kunnen voeren, heeft het beheerplan als doel om voor de korte- en middellange termijn het beheer en onderhoud van groen en water inzichtelijk te hebben. Voor beleidskeuzes is ruimte gemaakt, naast de minimale wettelijke en technische eisen waar de openbare ruimte aan moet voldoen. Deze keuzes kunnen overigens per gebied of voorziening verschillen. 

Meer financiën nodig
” De openbare ruimte op orde” was in de vorige planperiode (2019-2023) één van de opgaven om zo goed mogelijk aan de ambities van de Agenda 2040 te kunnen voldoen. Hiervoor zijn onder andere extra middelen beschikbaar gesteld voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte. (Ook) voor de jaren na 2023 zijn aanvullende financiële middelen nodig om duurder geworden werkzaamheden op te vangen en het vastgestelde onderhoudsniveau van groen en water te kunnen handhaven.

Groener kost wat
Zo laat ecologischer maaibeheer de kosten stijgen, evenals de onderhoudslasten van een klimaat aangepaste inrichting met maatregelen als onttegelen en vergroenen, de aanleg van groene waterdoorlatende verhardingen, wadi’s en natuurvriendelijke oevers. De aanleg van parkeervakken met grasbeton tegels bijvoorbeeld, zorgt ook voor een stijging van de onderhoudslasten.
Naast het reguliere onderhoud als maaien en snoeien zijn op een gegeven moment meer ingrijpende levensduur verlengende onderhoudsmaatregelen nodig. Voorbeelden hiervan zijn verjonging van het groen door periodiek ingrijpen en het renoveren van paden en beschoeiingen.

Door ontwikkelingen blijkt dat steeds meer mensen gebruik maken van de openbare ruimte, parken en recreatieve voorzieningen. Bewoners, studenten, ondernemers en kenniswerkers vragen daarom steeds meer aandacht voor groen, water en recreatiemogelijkheden in en om de stad. Door de gemeentelijke Agenda 2040 op het gebied van wonen en werken zal deze behoefte sterk toenemen.       

Minder hittestress
Bewoners krijgen in de jaren na 2023 meer inspraak in vergroening van hun leefomgeving. De wens is om in samenspraak met hen steeds meer openbare ruimte te vergroenen. Door verharding te vervangen door groen wordt de hittestress in de stad beperkt. Geen overbodige luxe als je kijkt naar hoe het klimaat zich de afgelopen jaren heeft ontwikkeld door opwarming van de aarde. Vergroenen gaat gebeuren op locaties waar de riolering wordt vervangen, maar ook op plekken waar geen projecten worden uitgevoerd. Ook zijn er plekken waar groene maatregelen tegen wateroverlast worden genomen.

Investeren in bomengroeiplaats
Diverse bomen in de stad verkeren in een matige conditie. Het is moeilijk deze bomen te behouden wanneer rioleringswerkzaamheden rondom plaatsvinden. Nieuwe bomen worden geplant met een relatief beperkte ondergrondse groeiplaats. Er zal moeten worden geïnvesteerd in de groeiplaats van zowel nieuwe als bestaande bomen als bijdrage aan het duurzaam groene karakter van de stad.

Parken aanpakken
Diverse voor wijk, buurt en omgeving waardevolle parken in de stad hebben te kampen met wateroverlast. Meer budget kan ervoor zorgen dat er steeds een park wordt opgeknapt dat sowieso door gebrek aan onderhoud in de laatste jaren kwalitatief achteruit is gegaan.

Ombudsman ingeschakeld voor groen overlast
Niet iedere bewoner zal dezelfde behoefte hebben als het gaat om onderhoud van groen en water. Waar de één wel vaart bij schaduwwerking van zoveel en hoog mogelijke bomen, zal de ander het weelderige groen zien als een belemmering van lichtinval in de woning, risico op stormschade en minder opbrengst van zonnepanelen. Tot laatstgenoemde categorie behoort een groep bewoners uit de Wielengahof. Bij  monde van bewoner Frits Warnar hebben zij middels een petitie, diverse meldingen, klachten en zelfs het inschakelen van de ombudsman bij de gemeente hun grieven geuit over de hoge bomen in het plantsoentje achter hun woningen. Het gaat om uit de kluiten gewassen oude bomen, aangeplante platanen en wilde bomen die door de natuur verspreid worden. Deze laatsten groeien volgens Warnar “ als een speer”. “ Elk jaar een paar meter”, aldus de bewoner. Volgens hem moet een boom aan drie criteria voldoen om aangemerkt te worden tot overlast gevend. “ Deze moet meer dan tien uur per dag zonlicht wegnemen, dit moet het hele jaar het geval zijn en verder moet hij op minder dan twee meter van de erfgrens staan. Als er aan ook maar één punt niet wordt voldaan is de vraag om snoeien al zinloos.”

Het standpunt van het college in deze bomenkwestie blijft echter ongewijzigd. “ De schaduwwerking van de bomen is belangrijker dan de opbrengst van zonnepanelen en geeft geen aanleiding voor beleidsverandering.”