Loterij uit vervlogen tijd (3)

Vorige week kon u hier lezen hoe loterijen in onze streken ontstonden. Ze werden aanvankelijk vooral georganiseerd door officiële instituten. Maar naast de lokale overheden en kerken ontdekten ook particulieren de financiële voordelen van het organiseren van een loterij en trachtten daarmee een dik belegde boterham te verdienen. 

Door Jeroen Stolk

Eén van hen was de Amsterdammer Rogier Laurensz. Hij trad in de eerste helft van de zeventiende eeuw bij herhaling op als organisator van loterijen. Dit was juist de tijd waarin regionale overheden loterijen gingen verbieden dan wel deze aan strenge regels gingen verbinden. Toen Laurens de Staten van Holland op zijn hand hoopte te krijgen door hen een aandeel van maar liefst 100.000 pond (!!!) in de winst te bieden kreeg hij als respons dat de loterij “een onbehoorlijken middel is om proffijt te doen, oock ondienstich voor de ghemeente, waaromme tzelve oock affgeslagen is geworden”. Ondanks de verboden bleven kleine illegale loterijen plaatsvinden. Ook waren er steden die het niet zo nauw namen met het verbod op loterijen. Eén van die plaatsen was Delft. Het was in Delft dat Neeltge Goris een zware tegenslag in haar leven te verwerken kreeg toen haar echtgenoot Claes Corstiaensz. van der Minne kwam te overlijden. Zij had niet alleen een gezin te onderhouden maar zat daarnaast ook opgezadeld met de schulden die haar man gemaakt had. Daarnaast zocht zij een manier om de broer van haar schoondochter uit de gevangenis te krijgen. Neeltge besloot uitdraagster te worden. Als uitdraagster droeg zij zorg voor de verkoop van inboedels. Dit werk deed zij samen met ene Tryn Rochus. Het leven is een loterij werd eerder gepubliceerd in het eerste deel van de boekenreeks ‘Delft anders bekeken’. Volgende week ontmoeten Neeltge en Tryn de Amsterdamse Rogier Laurensz.