Delfts bier, de handel in graan

DELFT - De ruim 200 bierbrouwerijen die Delft ooit geherbergd heeft hadden de behoefte aan enorme hoeveelheden graan. Vorige week stelden we al vast dat dit voornamelijk uit de landen aan de Oostzee afkomstig was. Als de schepen eventuele stormen hadden doorstaan en het graan mogelijke windstiltes ongeschonden was doorgekomen kwam het vaak in Amsterdam terecht. Dat was destijds zo ongeveer de grootste stapelplaats. 

Door Jeroen Stolk

In Delft kenden we meerdere locaties waar de graanhandel plaatsvond. De belangrijkste daarvan was de Koornmarkt die deze naam niet voor niets kreeg.

Het graan, dat met schuiten werd aangevoerd, wisselde op de kade van eigenaar. Eigenaren van veel panden rond de Koornmarkt waren direct of indirect betrokken bij de handel in graan. 

Zo waren er veel brouwerijen gevestigd die het graan omzetten in bier. Maar ook pontgaarders, makelaars in graan, waren langs deze gracht te vinden. 

Zoals bijvoorbeeld in “De Kalckoensche Haen” op de huidige huisnummers 13 tot 15. Volgens genealoog Ritsema bevond de “De Kalckoensche Haen” zich aanvankelijk op het Rietveld in het bezit van goudsmid Gerrit Andriesz Stuling. Rond 1600 vestigde Stuling “De Kalckoensche Haen” op de locatie waar de huisnaam tot op heden de gevel siert. Vanaf dat moment ging men over op de graanhandel. 

Ook bij de Poelbrug tussen de Choorstraat en Oude Kerkstraat vond graanhandel plaats en in 1777 werd zelfs een stukje Binnenwatersloot overkluisd met een graanhal er bovenop. De toegang was gerealiseerd vanaf de Haverbrug. Maar de Koornmarkt was de belangrijkste handelsplaats voor graan. 

Over het ingevoerde graan hief men accijns. Om toe te zien op eerlijke handel had het stadsbestuur een korenmeter aangesteld. Peter Gerritss was zo iemand en woonde in 1593 aan de Langendijk. Zij zagen toe dat de gevoerde maten voldeden aan de norm en noteerde de verschuldigde accijns. Hij hield kantoor in een piepklein korenmetershuisje op de hoek van de Koornmarkt met de Oude Langendijk. 

In 1871 vestigde de Koornbeurs zich voor enige tijd in de voormalige vleeshal op de hoek van de Voldersgracht met de Cameretten.