Hemd van het Lijf: Tjan van Loenen

Tjan van Loenen is uurwerkmaker en eigenaar van Van Loenen Horlogerie en Stadsuurwerkmaker op de Markt in Delft.

Waarom hier op de foto?
Dit is horlogespeciaalzaak Van Loenen. Wij repareren en verkopen horloges en klokken, en we zijn ook stadsuurwerkmaker.  

Hoe lang bestaan jullie al?
Mijn opa is de zaak in 1919 begonnen, daarna nam mijn vader het over, en zo’n veertig jaar geleden kwam ik erbij. Uurwerken zijn er met de paplepel ingegoten. Als klein jongetje ging ik al met mijn vader mee de torens in. Toen ik zelf een beetje vastliep op de HAVO, besloot ik een opleiding uurwerktechniek te gaan volgen. Ik heb ook nog de opleiding voor goud- en zilversmeden gedaan in Schoonhoven.

En toen begon je hier?
Nee, ik heb er bewust voor gekozen om ook bij andere bedrijven te werken en te leren hoe ze het daar aanpakken. Op de opleiding leer je in de basis allemaal hetzelfde, maar uurwerkmakers werken toch allemaal op een andere manier. Dat is ook het leuke aan dit vak: er zijn zoveel verschillende manieren om iets op te lossen. Wat wel belangrijk is, is dat je weet hoe de maker het bedoeld heeft, zodat je een uurwerk precies terug kan brengen in de originele staat.  

Wat voor horloges verkopen jullie?
We focussen ons op traditionele horloges - mooie mechanische exemplaren waar geen elektronica aan te pas komt. Die techniek weet mensen uit alle leeftijdsklassen toch te fascineren, en een horloge is ook gewoon een prachtig sieraad. Vooral de vintage horloges uit de jaren ‘60, ‘70 en ‘80 zijn erg populair. We verkopen ook echter ook horloges met nieuwe technieken. De Solar horloges zijn erg in opkomst - zonder batterij maar zeer nauwkeurig.

Waar vind je die?
Op veilingen en bij handelaren. Ik koop zelden iets op internet, want daar wordt nu eenmaal veel rommel verkocht. Ook wordt vaak gezegd dat een horloge goed is, simpelweg omdat ie loopt. Maar dat zegt helemaal niks bij een horloge, want er kan nog steeds heel veel slijtage zijn. Als wij een horloge verkopen, willen we dat onze klanten er de komende jaren geen omkijk naar hebben. Af en toe loopt er weleens een klant binnen die een horloge veertig jaar geleden nog bij mijn vader heeft gekocht. Die doen het dan nog steeds.

Heb je een favoriet tijdperk?
Ik vind horloges uit de jaren ‘60 erg mooi, een oude Omega of Rolex bijvoorbeeld. Voornamelijk om wat er aan de binnenkant zit, dat is nog zo mooi afgewerkt. De laatste jaren worden horloges in veel grotere series gemaakt, en dan zie je toch dat er niet dezelfde aandacht aan besteed is. Zelf draag ik vandaag een ontwerp van Bruno Ninaber, een Delftse ontwerper. Hij heeft maar drie horloges ontworpen in zijn leven, maar ze worden nog steeds verkocht, ook bij ons.

Hoe vaak ga je de torens in?
Eén keer per kwartaal doen we onderhoud aan zo’n torenuurwerk. Tegenwoordig worden de gewichten elektronisch opgedraaid, dus er hoeft niet meer iedere dag iemand naar boven om dat te doen. Het belangrijkste werk is gewoon smeren met olie en vetten, zodat alles soepel loopt. Ook dat maakt het werk weer lekker afwisselend. Het ene moment sta ik te smeren in een uurwerkkamer van drie kubieke meter, en het volgende moment zit ik weer iets op de honderdste millimeter nauwkeurig in elkaar te zetten.

Als burgemeester van Delft…
…zou ik het besef willen laten indalen dat de wereld veel groter is dan alleen Delft, en ook veel groter dan alleen Nederland. We moeten het uiteindelijk met z’n allen doen, dus laten we elkaar niet altijd maar in hokjes blijven stoppen.